Sombere gedachten

Wat zijn sombere gedachten?

Als er iets vervelends gebeurt, is somberheid een normale reactie. Denk aan het verliezen van je baan, het eindigen van je relatie of langdurige ziekte. Daarnaast kunnen zorgen over je werk, geld, gezondheid, relaties of gezinsleven somberheid veroorzaken en versterken. Verder kun je soms natuurlijk ook ‘gewoon’ even niet lekker in je vel zitten, door bijvoorbeeld hormoonschommelingen. Tot slot kan het ook onderdeel zijn van een psychische aandoening, zoals een angststoornis, persoonlijkheidsproblematiek of een posttraumatische stressstoornis.

Verschil somberheid en depressie

Somberheid is niet hetzelfde als depressie. Het verschil is soms lastig te bepalen, maar er zijn een aantal vuistregels:

• De duur en de heftigheid van de sombere gedachten en gevoelens is vooral bepalend. Somberheid gaat geleidelijk over in een depressie als een sombere stemming wekenlang aanhoudt en je het plezier in gewone dagelijkse activiteiten steeds meer verliest. Pas als er langer dan twee weken sprake is van aanhoudende somberheid en/of een verminderde interesse in gewone dagelijkse activiteiten, wordt er gesproken over een depressie. Verder zijn minimaal vier symptomen van depressie aanwezig.
• Een depressie ontstaat pas als sombere gedachten en gevoelens je dagelijks functioneren in de weg gaan staan. Als je somber bent lukt het je meestal nog wel om taken uit te voeren en als je afgeleid bent plezier te hebben. Als je een depressie hebt ervaar je (bijna) geen plezier meer, raak je motivatie kwijt en kun je niet meer adequaat handelen.
• Somber zijn heeft meestal een duidelijke oorzaak. Als je situatie verbetert of het probleem is opgelost, ga je je ook weer beter voelen. Dit is bij depressie vaak niet het geval. Een positieve verandering zorgt er dan niet meteen voor dat je je beter gaat voelen.

Neem contact op met je huisarts als je vermoedt dat je depressief bent.

In je bol

Op de website van In je bol vind je heel veel tips voor als je even niet lekker gaat. Bekijk de pagina over hoe je omgaat met een dip voor informatie over somberheid, of kijk eens naar de verschillende tips, tests en oefeningen waar je zelf mee aan de slag kunt om je weer beter te voelen.

Zoek sociale steun

Als je somber bent, wil je je vaak terugtrekken. Het opzoeken van sociaal contact kan je stemming verbeteren en voorkomen dat er een depressie ontstaat. Ook als je helemaal geen zin hebt in sociaal contact. Je gevoelens delen en over problemen en zorgen praten, kan enorm opluchten. Anderen kunnen een welkome afleiding of steun zijn en je voelt je minder alleen.

Zorg voor regelmaat

Eigen initiatief wordt vaak minder als je je somber voelt. Het helpt dan om een routine te hebben waaraan je je kunt houden. Regelmaat helpt je grip op je leven te houden en maakt het makkelijker om actie te ondernemen. Dit geldt ook voor het aanhouden van een vast dag- en nachtritme. Probeer vooral nog naar werk of studie te gaan, eet op vaste tijden en zorg voor voldoende slaap, rust en ontspanning.

Probeer te bewegen

Bewegen helpt tegen somberheidsklachten. Tijdens lichaamsbeweging komen er gezonde stoffen vrij in je brein. Deze stoffen zorgen voor minder stress, een betere nachtrust en een betere stemming. Kies vooral een activiteit die je ook leuk vindt. Het is namelijk niet de bedoeling dat bewegen een vervelende verplichting wordt. Kijk ook op de pagina over sport en bewegen.

Studieadviseur of -begeleider

Binnen je onderwijsinstelling zijn er altijd mensen die je kunt benaderen als je hulp nodig hebt. Zij zijn er niet alleen voor problemen die direct met je studie te maken hebben, maar je kunt ook voor meer persoonlijk advies bij ze terecht. Dit kan ook helpen in het voorkomen van problemen met je studie. Kijk op de pagina van de onderwijsinstellingen.

@ease

@ease is er voor alle jongeren tussen de 12 en 25 jaar. Of je nu ergens mee zit, iemand anders wilt helpen of gewoon even je hart wilt luchten – je bent welkom. Ook als je al hulp krijgt, op een wachtlijst staat of net klaar bent met therapie.

Huisarts

Als je je langere tijd somber voelt kun je altijd langs bij de huisart. Die verwijst je dan als het nodig is door naar de hulp die zij denken dat passend is in jouw situatie.